Çoktan seçmeli soruda eleme nasıl işler?

Çoktan seçmeli soru, bilgiyi şıkların arasına gizler. Göz doğrudan seçeneklere kayınca kök okunmadan bir şık tanıdık geldiği için işaretlenir. Eleme, bu aceleyi kesmenin yoludur. Amaç şansı matematik oyunu haline getirmek değil, uymayanı ayıklayıp kalanı kökle yeniden yüzleştirmektir. Eleme, bilmediğin şeyi bildiğin hale getirmez. Bildiğin parçayla uymayanı görmeni sağlar.

Önce kök, sonra şık

Kökü sonuna kadar oku. Olumsuz söz var mı, hangisi değildir diyor mu, bir koşul var mı. Bu küçük kelimeler şıkkın tamamını değiştirir. Kökü kendi cümlenle fısılda: benden şu ayrımı istiyor. Fısıltı yoksa şıklara geçme. Şık, fısıltının yerine geçerse tanıdık kelime seni sürükler.

Altı çizili veya koyu yazılmış uyarıyı atlama. Değildir, hariç, en uygun gibi sözler tek başına bir eleme anahtarıdır. Anahtarı görmeden dört şıkkı da doğru sanmak kolaydır. Çoğu şık yarı doğru olur; kök, yarım doğruyu eker.

Uç ve aşırı şıklar

Her zaman, hiçbir zaman, yalnızca gibi sözler bazen doğru, sık sık tuzaktır. Kök böyle bir kesinlik istemiyorsa o şık elenebilir. Yine de otomatik silme. Bazı tanımlar gerçekten kesindir. Kesinliği kökle sına, alışkanlıkla değil.

Bir şık konuyla ilgili ama sorunun sormadığı şeyi anlatıyorsa o da adaydır, cevap değildir. İlgili olmak yetmez. Kökün istediği işi görmek gerekir. Bu ayrımı yanlış defterine tek satır yazabilirsin: ilgiliydi, istenen değildi. Satır, aynı tuzağı ikinci kez azaltır.

İki şık kalınca

İki aday kaldıysa farklarını tek kelimeye indir. Biri neden, öteki sonuç. Biri örnek, öteki tanım. Sonra köke dön: benden nedeni mi istedi, örneği mi. Fark kelimesi bulunmuyorsa soruyu bir süre bırak. Israr, iki şıkkı birbirine benzetir. Taze göz, farkı daha çabuk ayırır.

Eleme sonunda hiçbir şık kalmıyorsa kökü yanlış okumuş olabilirsin. Baştan oku, olumsuz eki kaçırdın mı bak. Hiçbirini eleyemiyorsan bilgi o soruda dardır. Darlığı saklama; işaretle ve süreyi diğer sorulara bırak. Süre bölmesi burada devreye girer. Tek soruda tüm dakikayı yeme.

Kendi eklediğin kelime

Bazen şıkta olmayan bir koşulu sen eklersin. Bunu derste böyle görmüştüm diye kökü genişletirsin. Kökte yazmayan koşul, eleme gerekçesi olmasın. Gerekçe, kâğıtta yazanla sınırlı kalsın. Ders anısı ipucu olabilir, kanıt olamaz.

Aynı şekilde iki doğru görünce birini sezgiyle seçme. Sezgi, tanıdık kelimeye kayar. Tanıdık kelime, doğru cevap değildir. Kökle çelişen parçayı bul. Çelişki yoksa soruyu sonra dönmek üzere bırak.

Boş bırakmak

Puan kuralı her sınavda aynı değildir. Bazı kâğıtlarda yanlış, doğrudan düşer; bazılarında düşmez; bazılarında boş ile yanlış aynı işlemez. Bunu ezbere konuşma. Yönergeyi oku. Yönerge yanlışı ayrıca düşüyorsa emin olmadığın şıkı doldurmak lehine genel bir öğüt verilemez. Emin olduğun eleme varsa kalan adaylar arasında daha bilinçli durursun. Emin değilsen işaretle, duyuma göre rastgele doldurma.

Evde bu kararı prova et. Deneme analizinde boş bıraktığın soru ile yanlış işaretlediğin soruyu ayır. İkisi aynı eksik değildir. Biri bilgi darlığı, öteki acele veya tuzak olabilir.

Sık sorulan sorular

İlk şık genellikle doğru mudur? Böyle bir kural yoktur. Şıkın yeri, doğruluğun kanıtı değildir. Yerine bakarak işaretlemek, kökü okumamanın mazeretidir. Her soruda kök yeniden kurulur.

Eleme şansı artırır mı? Uymayanı ayıklarsan kalanlar arasında daha az aday olur. Bu, bilmediğin konuda kesin sonuç vaat etmez. Bilgin yoksa eleme de süs olarak kalır. Önce konu, sonra eleme. Sıra tersine dönmesin.

İki şık arasında süre bitiyorsa? Yönergeye bak. Yanlışın ayrıca puan kırdığı yazılmışsa emin olmadan işaretleme. Yazılmamışsa ve bir şıkı elenebiliyorsa kalan aday senin en dürüst seçimin olabilir. Kararı genel bir söylentiye bırakma.