Kenar notu ana metinden ne zaman ayrılır?

Sayfanın kenarı boş kalınca bazı öğrenciler orayı da doldurmak ister. Oklar, yıldızlar, yarım cümleler iç içe girer. Akşam baktığında hangi izin ana fikir, hangisinin anlık sinir olduğu belli olmaz. Kenar notu, ana metnin gölgesi değildir. Ana metin derste duyduğun veya okuduğun özdür. Kenar, senin o öze verdiğin tepkidir: soru, itiraz, kısa örnek, yarın bak işareti.

İki işi aynı satıra sıkıştırma

Ana cümle ortaya yazılırsa göz onu hemen bulur. Kenara da aynı cümleyi kısaltarak yazarsan yer kazanmazsın, tekrar edersin. Tekrar, güven hissi verir ama akşam işe yaramaz. Kenar boş kalsın diye zorlama; ancak söyleyecek yeni bir şeyin varsa doldur. Yeni şey yoksa boşluk dürüstlüktür.

Seçerek not burada da geçerlidir. Ortaya her cümle girmiyorsa kenara hiç girmemelidir. Kenar, kaçanların çöp kutusu değildir. Kaçan önemli bir uyarıysa ortaya taşı, kenarda unutma. Önemsiz bir sözse hiç yazma.

Kenara yakışan üç tür iz

Birincisi sorudur. Bu örnek kuralın nerede bozulur gibi dar bir soru, akşam seni doğru satıra götürür. İkincisi kendi örneğindir. Kitabın örneği uzaksa, evden veya okuldan tek kelimelik bir karşılık yaz. Üçüncüsü uyarıdır. Burada işaret değişiyor, birim karışıyor, adım atlanıyor. Uyarıyı uzun paragraf yapma. Üç kelime yeter.

Cornell düzeni sol sütunu zaten soruya ayırır. Kenar notu onun kağıt üstündeki serbest halidir. Sütun çizmek zorunda değilsin. Yeter ki soru ile özet aynı hizada birbirine karışmasın. Karışınca ikisi de silikleşir.

İşaretleri başta kararlaştır

Soru işareti soru, ok bağ, ünlem uyarı demek üzere üç işaret seç. İlk sayfanın köşesine mini bir sözlük yaz. Hafta içinde yeni işaret icat etme. Beş ayrı yıldız, hiçbirinin anlamını taşımaz. Az işaret, hatırlanan işarettir.

Renk kullanacaksan iki renkle yetin. Biri soru, biri uyarı. Üçüncü renk süs olmaya başlar. Süs çoğaldıkça göz, cümleyi değil boyayı arar. Boya, seçimin yerine geçmesin.

Kenar dolunca temizlik

Haftada bir, kenarları tara. Cevabı bulunmuş sorunun yanına küçük bir tik koy veya soruyu sil. Silmek bilgi kaybı değildir; bitmiş işi taşımamaktır. Cevapsız kalan tek soruyu bir sonraki çalışmanın başına yaz. Böylece kenar arşiv değil, güncel liste olur.

Temizlik sırasında ana metni yeniden yazma. Amaç yeni defter değil, kullanılır defterdir. Yalnızca okunmayan kısaltmayı aç. Gelecek haftaki sen, bu haftaki acele kodu çözmek zorunda kalmasın.

Ekranda kenar

Dijital notta kenar, yorum kutusu ya da yan sütun olabilir. Yorumlar açılıp kapanıyorsa akşam onları görmeden geçmek kolaydır. Önemli soruyu yoruma gizleme; gövdenin altına da tek satır düş. Gizli soru, sorulmamış sorudur.

Ekran darsa kenar sütunu sıkıştırır. O zaman sayfanın altına Sorular başlığı aç. Başlık, kenarın görevini görür. Biçim değişir, iş değişmez: tepki ile öz ayrı durur.

Sık sorulan sorular

Kenar boş kalırsa not eksik mi sayılır? Hayır. Boş kenar, o sayfada söyleyecek ayrı bir tepkin olmadığı anlamına gelebilir. Eksiklik, kenarın boşluğu değil, ortaya hiç öz cümle yazmamaktır. Öz varsa kenar sonra da gelebilir.

Kitabın kenarına yazmak doğru mu? Kitap sana aitse ve bunu dert etmiyorsan kısa iz bırakabilirsin. Okul kitabı ortaksa veya geri verilecekse izi deftere taşı. Başkasının sayfasını kalabalıklaştırmak, senin notunu da karıştırır.

Kenar notu özetin yerine geçer mi? Geçmez. Özet ortaya veya sayfanın altına aittir. Kenar, özetin etrafındaki soru ve uyarıdır. İkisini birleştirirsen akşam neyi tekrar edeceğini seçemezsin.